Bir ayna üzerine gelen ışınların izlediği yolu gösteren şekilde, gelen ışın aynadan yansıdıktan sonra odak noktasından geçmektedir. Bu aynanın asal eksenine paralel gelen ışınların yansıdıktan sonra odaktan geçtiği bilinmektedir.
Buna göre bu ayna ve oluşturduğu görüntü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
A) Görüntü düzdür ve cisimden küçüktür
B) Ayna tümsek aynadır ve görüntü sanaldır
C) Ayna çukur aynadır ve görüntü gerçektir
D) Görüntü her zaman cisimle aynı boydadır
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu adım adım ve anlaşılır bir şekilde çözelim. Unutmayın, fizik sorularını çözerken temel kavramları anlamak çok önemlidir. Bu soruda ayna türlerini ve özelliklerini hatırlayarak doğru cevaba ulaşacağız.
Adım 1: Soruyu Anlamak
- Soruda, bir aynaya gelen ışınların odak noktasından geçtiği bilgisi verilmiş.
- Ayrıca, asal eksene paralel gelen ışınların da odaktan geçtiği belirtilmiş.
- Bizden istenen, bu bilgilere göre aynanın türü ve oluşturduğu görüntü hakkında kesin bir yargıya varmak.
Adım 2: Ayna Türlerini Hatırlamak
- Çukur Ayna: Üzerine paralel gelen ışınları bir noktada (odak noktasında) toplar.
- Tümsek Ayna: Üzerine paralel gelen ışınları dağıtır; ışınlar uzantıları odaktan geçecek şekilde yansır.
- Düz Ayna: Gelen ışınları geliş açısına eşit açıyla yansıtır.
Adım 3: Bilgileri Değerlendirmek
- Soruda, ışınların aynadan yansıdıktan sonra odak noktasından geçtiği belirtiliyor. Bu durum, ışınların bir noktada toplandığı anlamına gelir.
- Çukur aynalar, ışınları bir noktada toplama özelliğine sahiptir. Tümsek aynalar ise ışınları dağıtır.
- Bu nedenle, aynanın çukur ayna olma ihtimali yüksektir.
Adım 4: Seçenekleri İncelemek
- A) Görüntü düzdür ve cisimden küçüktür: Çukur aynalarda görüntü düz ve küçük olabileceği gibi, ters ve büyük de olabilir. Bu nedenle kesin bir yargı değildir.
- B) Ayna tümsek aynadır ve görüntü sanaldır: Tümsek aynalar ışınları dağıtır ve sorudaki bilgiyle çelişir. Ayrıca, tümsek aynalarda görüntü her zaman sanaldır, ancak aynanın türü yanlış olduğu için bu seçenek de doğru olamaz.
- C) Ayna çukur aynadır ve görüntü gerçektir: Çukur aynalar, cismin konumuna bağlı olarak gerçek veya sanal görüntü oluşturabilir. Ancak, ışınların odakta toplanması çukur aynanın bir özelliğidir. Bu nedenle, aynanın çukur ayna olması kesindir. Ayrıca, çukur aynada oluşan bazı görüntüler gerçektir.
- D) Görüntü her zaman cisimle aynı boydadır: Bu sadece düz aynalar için geçerlidir. Çukur ve tümsek aynalarda görüntü boyu cismin konumuna göre değişir.
Adım 5: Doğru Cevabı Belirlemek
- Yukarıdaki değerlendirmeler sonucunda, aynanın çukur ayna olduğu ve görüntülerin gerçek olabileceği bilgisi kesin olarak doğrudur.
Cevap C seçeneğidir.
