Eten ($C_2H_4$) bileşiğine HCl katılması tepkimesini adım adım inceleyelim:
- 1. Reaksiyon Türünü Belirleme: Eten ($C_2H_4$), karbon-karbon çift bağı içeren bir alken bileşiğidir. Alkenler, genellikle çift bağın açılmasıyla gerçekleşen katılma (addisyon) tepkimeleri verirler. HCl (hidrojen klorür) ise bir hidrojen halojenürdür. Bu tepkime, bir hidrohalojenleme tepkimesidir.
- 2. Tepkime Mekanizmasını Anlama (Basitçe): Etenin çift bağı, HCl'den gelen hidrojen ($H$) ve klor ($Cl$) atomları tarafından açılır. Çift bağdaki bir bağ kopar ve her bir karbon atomuna birer atom bağlanır.
- 3. Reaktanların Yapısı:
- Etenin yapısal formülü $CH_2=CH_2$'dir.
- Hidrojen klorürün yapısal formülü $H-Cl$'dir.
- 4. Katılma Tepkimesini Gerçekleştirme: Etenin çift bağı açıldığında, bir karbon atomuna hidrojen ($H$) ve diğer karbon atomuna klor ($Cl$) bağlanır. Tepkime şu şekilde gösterilebilir:
- $CH_2=CH_2 + H-Cl \rightarrow CH_3-CH_2-Cl$
Eten simetrik bir alken olduğu için, Markovnikov kuralı bu durumda ürünün belirlenmesinde özel bir yönlendirme yapmaz; hidrojen ve klor atomlarının hangi karbona bağlandığı fark etmez, aynı ürün oluşur.
- 5. Ürünün Adlandırılması: Oluşan bileşik $CH_3-CH_2-Cl$'dir. Bu bileşik, iki karbonlu bir etan iskeletine bir klor atomu bağlanmış halidir. IUPAC sistemine göre adı Kloroetan'dır. Yaygın adı ise Etil klorür'dür.
- 6. Seçenekleri Değerlendirme:
- A) Kloroetan: Yukarıda bulduğumuz ürünle eşleşmektedir.
- B) 1,2-Dikloroetan: Bu ürün, etene $Cl_2$ (klor gazı) katılmasıyla oluşur, HCl katılmasıyla değil.
- C) Etanol: Bu ürün, etene $H_2O$ (su) katılmasıyla (hidrasyon) oluşur.
- D) Eten: Bu, tepkimenin başlangıç maddesidir, ürünü değildir.
Bu adımları takip ettiğimizde, etene HCl katılması sonucu Kloroetan oluştuğunu açıkça görmekteyiz.
Cevap A seçeneğidir.