11. sınıf fizik 1. dönem 2. yazılı 3. senaryo meb Test 1

Compton saçılması olayında, bir foton bir elektronla etkileşime girer. Saçılan fotonun dalga boyu, gelen fotonun dalga boyuna göre nasıl değişir?

A) Artar
B) Azalır
C) Değişmez
D) Önce artar sonra azalır
E) Önce azalır sonra artar

Compton saçılması, bir fotonun bir elektronla etkileşime girmesi sonucu fotonun enerjisinin ve dolayısıyla dalga boyunun değiştiği bir olaydır. Bu olayı anlamak için şu adımları izleyelim:

• Olayın Temel Prensibi: Compton saçılmasında, foton elektrona çarptığında enerjisinin bir kısmını elektrona aktarır. Bu enerji transferi, fotonun enerjisinin azalmasına neden olur.
• Enerji ve Dalga Boyu İlişkisi: Fotonun enerjisi (E) ile dalga boyu (λ) arasında ters bir ilişki vardır. Bu ilişki şu şekilde ifade edilir: $E = h \cdot \frac{c}{\lambda}$, burada h Planck sabiti ve c ışık hızıdır. Yani, enerji azaldığında dalga boyu artar.
• Compton Saçılmasında Ne Olur?: Foton enerjisinin bir kısmını elektrona verdiğinden, saçılan fotonun enerjisi, gelen fotonun enerjisinden daha düşüktür.
• Dalga Boyu Değişimi: Enerji azaldığına göre, yukarıdaki ilişki gereği dalga boyu artmalıdır. Saçılan fotonun dalga boyu, gelen fotonun dalga boyundan daha büyüktür.
• Sonuç: Compton saçılmasında saçılan fotonun dalga boyu artar.

Cevap A seçeneğidir.