Heyelan riskinin yüksek olduğu bir bölgede yaşayan insanların, bu afete karşı alabileceği en doğru önlem nedir?
A) Yamaçlara ağaç dikmek ve bitki örtüsünü korumak
B) Yamaçlara yüksek binalar inşa etmek
C) Toprağı kazarak derin çukurlar oluşturmak
D) Dere yataklarını doldurarak yerleşim alanı açmak
Sevgili öğrenciler, heyelan, toprağın veya kayaların eğimli arazilerde kütle halinde aşağı doğru kayması olayıdır. Bu doğal afetin riskini azaltmak için doğru önlemleri almak hayati önem taşır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim ve en doğru önlemi bulalım:
- A) Yamaçlara ağaç dikmek ve bitki örtüsünü korumak: Bu seçenek, heyelan riskini azaltmada en etkili ve doğal yöntemlerden biridir. Ağaçların ve diğer bitkilerin kökleri, toprağı adeta bir ağ gibi sararak tutar. Bu sayede toprağın suya doygun hale gelmesiyle gevşemesini ve kaymasını engeller. Bitki örtüsü, yağmur sularının toprağa doğrudan çarpmasını önleyerek erozyonu azaltır ve toprağın stabilitesini artırır. Bu nedenle, yamaçlarda bitki örtüsünü korumak ve yeni ağaçlar dikmek, heyelan riskini önemli ölçüde düşürür.
- B) Yamaçlara yüksek binalar inşa etmek: Yüksek binalar, yamaçlara fazladan ağırlık bindirir. Bu ek ağırlık, toprağın taşıma kapasitesini aşarak heyelan riskini artırır. Özellikle zeminin gevşek veya suya doygun olduğu bölgelerde bu tür yapılar çok tehlikelidir. Dolayısıyla bu, doğru bir önlem değil, aksine riski artıran bir davranıştır.
- C) Toprağı kazarak derin çukurlar oluşturmak: Yamaçlarda toprağı kazarak derin çukurlar oluşturmak, toprağın doğal yapısını ve dengesini bozar. Bu durum, toprağın gevşemesine ve zayıflamasına neden olarak heyelan riskini artırabilir. Özellikle yağışlı dönemlerde bu çukurlar su birikintisi oluşturarak toprağın daha da suya doymasına ve kayganlaşmasına yol açabilir. Bu da doğru bir önlem değildir.
- D) Dere yataklarını doldurarak yerleşim alanı açmak: Dere yatakları, suyun doğal akışını sağlayan önemli ekosistemlerdir. Dere yataklarını doldurmak, hem suyun doğal akışını engeller ve sel riskini artırır hem de doldurulan zeminin genellikle stabil olmaması nedeniyle heyelan ve zemin kayması gibi afetlere zemin hazırlar. Bu tür alanlar yerleşim için uygun değildir ve çok tehlikelidir.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, heyelan riskinin yüksek olduğu bir bölgede alınabilecek en doğru ve etkili önlemin yamaçlara ağaç dikmek ve bitki örtüsünü korumak olduğu açıktır.
Cevap A seçeneğidir.
