Aşağıdakilerden hangisi, Osmanlı Devleti'nin kuruluş döneminde Balkanlar'da uyguladığı iskân politikasının amaçlarından biri değildir?
A) Bölgedeki Türk nüfusunu artırmak
B) Bölgedeki yerleşik halkı zorla göç ettirmek
C) Bölgedeki sosyal ve ekonomik yapıyı düzenlemek
D) Bölgedeki güvenliği sağlamak
E) Fetihlerin kalıcılığını sağlamak
Merhaba sevgili öğrenciler, bu soruyu Osmanlı Devleti'nin iskân politikasını anlayarak çözebiliriz. İskân politikası, fethedilen bölgelere Türk nüfusunu yerleştirme stratejisidir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Bölgedeki Türk nüfusunu artırmak: İskân politikasının temel amaçlarından biridir. Fethedilen bölgelere Türk nüfusu yerleştirilerek bölgedeki demografik yapı değiştirilmek ve Türk-İslam kültürünün yayılması sağlanmak istenmiştir.
- B) Bölgedeki yerleşik halkı zorla göç ettirmek: İskân politikasında genellikle yerleşik halkın zorla göç ettirilmesi gibi bir durum söz konusu değildir. Amaç, bölgeye Türk nüfusu yerleştirerek dengeyi sağlamaktır. Zorla göç ettirme, istisnai durumlarda ve güvenlik tehdidi oluşturabilecek gruplara karşı uygulanmış olabilir, ancak bu politikanın temel amacı değildir.
- C) Bölgedeki sosyal ve ekonomik yapıyı düzenlemek: İskân politikasıyla bölgeye yerleştirilen Türkler, ziraat, ticaret gibi faaliyetlerle bölgenin ekonomik yapısına katkıda bulunmuşlardır. Ayrıca, yeni yerleşim yerleri kurulmasıyla sosyal yapı da düzenlenmeye çalışılmıştır.
- D) Bölgedeki güvenliği sağlamak: Türk nüfusunun yerleştirilmesi, bölgedeki asayişin sağlanmasına ve merkezi otoritenin güçlenmesine yardımcı olmuştur. Uç bölgelere yerleştirilen Türkler, aynı zamanda sınır güvenliğini de sağlamışlardır.
- E) Fetihlerin kalıcılığını sağlamak: İskân politikası, fethedilen bölgelerin elde tutulmasını kolaylaştırmıştır. Türk nüfusunun bölgeye yerleşmesi, Osmanlı Devleti'nin bölgedeki hakimiyetini pekiştirmiştir.
Gördüğümüz gibi, A, C, D ve E seçenekleri iskân politikasının amaçlarıyla doğrudan ilişkiliyken, B seçeneği politikanın temel amacını yansıtmamaktadır. İskân politikası genellikle yerleşik halkı zorla göç ettirmek üzerine kurulu bir uygulama değildir.
Cevap B seçeneğidir.
