Belirli bir coğrafi alanda yaşayan aynı tür bireylerin oluşturduğu popülasyonlarda, birey sayısının artmasıyla birlikte kaynaklara olan talep de artar. Bu durum, popülasyon içi rekabete yol açar. Aşağıdakilerden hangisi, popülasyon içi rekabeti artıran bir faktör değildir?
A) Yaşam alanının daralması.
B) Popülasyon yoğunluğunun artması.
C) Besin kaynaklarının azalması.
D) Türün üreme hızının düşmesi.
E) Su kaynaklarının sınırlı olması.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, popülasyon içi rekabeti artıran faktörleri ve bu faktörlerin nasıl işlediğini anlamamız gerekiyor. Popülasyon içi rekabet, aynı türden bireylerin sınırlı kaynaklar (besin, su, yaşam alanı, eş vb.) için birbirleriyle mücadele etmesi durumudur. Bu rekabet, kaynaklar azaldığında veya birey sayısı arttığında şiddetlenir.
- A) Yaşam alanının daralması: Bir popülasyonun yaşadığı alan küçüldüğünde, aynı sayıda birey daha dar bir alana sıkışır. Bu durum, birim alandaki birey sayısını (yoğunluğu) artırır ve dolayısıyla yaşam alanı, besin ve diğer kaynaklar için rekabeti şiddetlendirir. Bu, rekabeti artıran bir faktördür.
- B) Popülasyon yoğunluğunun artması: Popülasyon yoğunluğu, belirli bir alandaki birey sayısı anlamına gelir. Yoğunluk arttığında, aynı kaynaklar için daha fazla birey mücadele etmek zorunda kalır. Bu durum, bireyler arasındaki etkileşimi ve kaynaklara olan talebi artırarak rekabeti doğrudan şiddetlendirir. Bu, rekabeti artıran bir faktördür.
- C) Besin kaynaklarının azalması: Bir popülasyonun temel yaşam kaynağı olan besin miktarı azaldığında, her bir bireyin yeterli besine ulaşması zorlaşır. Azalan besin kaynakları için daha fazla birey mücadele edeceği için rekabet kaçınılmaz olarak artar. Bu, rekabeti artıran bir faktördür.
- D) Türün üreme hızının düşmesi: Bir türün üreme hızının düşmesi, popülasyona katılan yeni birey sayısının azalması anlamına gelir. Eğer üreme hızı düşerse ve ölüm oranları sabit kalırsa, popülasyonun büyüme hızı yavaşlar, hatta popülasyon küçülebilir. Popülasyon büyüklüğü azaldığında veya büyüme hızı yavaşladığında, kaynaklara olan genel talep azalır ve bu da bireyler arası rekabetin azalmasına yol açar. Dolayısıyla, bu durum rekabeti artıran değil, azaltan bir faktördür.
- E) Su kaynaklarının sınırlı olması: Su, tüm canlılar için hayati bir kaynaktır. Su kaynaklarının sınırlı olması, popülasyon içindeki bireylerin suya ulaşmak için daha fazla çaba göstermesine ve birbirleriyle daha yoğun rekabet etmesine neden olur. Bu, rekabeti artıran bir faktördür.
Yukarıdaki açıklamalara göre, A, B, C ve E seçenekleri popülasyon içi rekabeti artıran faktörlerdir. Ancak D seçeneği, yani türün üreme hızının düşmesi, popülasyon büyüklüğünü azaltarak veya büyümesini yavaşlatarak rekabeti azaltıcı bir etki yapar.
Cevap D seçeneğidir.
