Sevgili öğrenciler, embriyonik gelişim, döllenmeden sonra başlayan ve yeni bir bireyin oluşumuna kadar devam eden büyüleyici bir süreçtir. Sorumuz, bu sürecin ilk adımlarından birini ele alıyor.
Öncelikle, döllenme ile oluşan tek hücreli yapıya zigot adını veriyoruz. Zigot, gelişim yolculuğunun başlangıç noktasıdır.
Zigot oluştuktan sonra, hızlı ve art arda gerçekleşen mitoz bölünmeler başlar. Bu bölünmelere segmentasyon veya yarılma denir. Bu bölünmeler sırasında hücre sayısı artar ancak embriyonun genel boyutu başlangıçta pek değişmez, çünkü hücreler her bölünmede küçülür.
Zigotun bu mitoz bölünmeler sonucunda yaklaşık 16-32 hücreli, içi dolu, duta benzeyen katı bir hücre topu haline geldiği evreye morula evresi denir. "Morula" kelimesi Latince'de "dut" anlamına gelir ve bu yapının görünümünü çok güzel açıklar.
Şimdi seçeneklere tek tek bakalım:
A) Gastrulasyon: Bu evrede hücreler hareket ederek embriyonun temel üç tabakasını (ektoderm, mezoderm, endoderm) oluşturur. Morula evresinden sonra gerçekleşir.
B) Blastulasyon: Morula evresinden sonra, hücreler yeniden düzenlenerek içi sıvı dolu bir boşluk (blastosöl) içeren içi boş bir yapı olan blastula (insanlarda blastosist) oluşur.
C) Morula: Sorumuzda bahsedilen, zigotun art arda mitoz bölünmelerle hücre sayısını artırarak dut şeklinde katı bir yapı oluşturduğu evre tam olarak morula evresidir.
D) Nörulasyon: Gastrulasyon sonrası, sinir sisteminin temelini oluşturan nöral tüpün oluştuğu evredir.
E) Farklılaşma: Hücrelerin belirli görevleri yerine getirmek üzere özelleşmesi sürecidir. Gelişimin ilerleyen evrelerinde yoğunlaşır.
Bu bilgiler ışığında, zigotun art arda mitoz bölünmeler geçirerek hücre sayısını artırması ve dut şeklinde bir yapı oluşturması morula evresine karşılık gelir.
Cevap C seçeneğidir.
