Bir nesneye etki eden iki kuvvet, $\vec{F_1}$ ve $\vec{F_2}$, birbirine diktir. $\vec{F_1}$'in büyüklüğü 30 N, $\vec{F_2}$'nin büyüklüğü 40 N'dir. Paralelkenar yöntemiyle bu iki kuvvetin bileşkesi bulunduğunda, bileşke kuvvetin büyüklüğü kaç N olur?
A) 10Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, birbirine dik etki eden iki kuvvetin bileşkesini paralelkenar yöntemiyle nasıl bulacağımızı adım adım inceleyeceğiz. Fizikte kuvvetlerin bileşkesini bulmak, cisimlerin hareketini anlamak için çok önemlidir. Hazırsanız başlayalım!
Soruda bize iki kuvvetin büyüklüğü ve birbirlerine göre konumları verilmiş:
Bizden istenen ise bu iki kuvvetin bileşkesinin (net kuvvetin) büyüklüğünü bulmaktır.
Paralelkenar yöntemi, iki kuvvetin başlangıç noktaları çakıştırılarak bir paralelkenar oluşturulması ve bu paralelkenarın köşegeninin bileşke kuvveti vermesi esasına dayanır. Eğer kuvvetler birbirine dikse, oluşan paralelkenar aslında bir dikdörtgen olur. Bu durumda, bileşke kuvvet, bu dikdörtgenin köşegeni olur.
İki kuvvet birbirine dik olduğunda, bileşke kuvvetin büyüklüğünü bulmak için Pisagor Teoremi'ni kullanırız. Çünkü kuvvetler ve bileşke kuvvet, bir dik üçgenin kenarlarını oluşturur. Burada kuvvetler dik kenarlar, bileşke kuvvet ise hipotenüs görevi görür.
Bileşke kuvvetin büyüklüğü $R$ ise, formülümüz şöyledir:
$R^2 = F_1^2 + F_2^2$
Veya doğrudan:
$R = \sqrt{F_1^2 + F_2^2}$
Şimdi verilen değerleri formülde yerine koyalım:
$R = \sqrt{(30 \text{ N})^2 + (40 \text{ N})^2}$
Önce karelerini alalım:
Şimdi bu değerleri toplayalım:
$R = \sqrt{900 + 1600}$
$R = \sqrt{2500}$
Son olarak karekökünü alalım:
$R = 50 \text{ N}$
Yapılan hesaplamalar sonucunda, iki dik kuvvetin bileşkesinin büyüklüğü $50 \text{ N}$ olarak bulunmuştur.
Cevap B seçeneğidir.