Net iyon denklemi nasıl yazılır Test 2

FeCl₃(aq) + 3NaOH(aq) → Fe(OH)₃(k) + 3NaCl(aq) tepkimesinin net iyon denklemi aşağıdakilerden hangisidir?

A) Fe³⁺(aq) + 3Cl⁻(aq) + 3Na⁺(aq) + 3OH⁻(aq) → Fe(OH)₃(k) + 3Na⁺(aq) + 3Cl⁻(aq)
B) Fe³⁺(aq) + 3OH⁻(aq) → Fe(OH)₃(k)
C) 3Na⁺(aq) + 3Cl⁻(aq) → 3NaCl(aq)
D) FeCl₃(aq) + 3OH⁻(aq) → Fe(OH)₃(k) + 3Cl⁻(aq)

Bir kimyasal tepkimenin net iyon denklemini bulmak, tepkimeye giren ve çıkan maddelerden hangilerinin aslında bir değişim geçirdiğini, hangilerinin ise sadece "seyirci" olarak kaldığını anlamamızı sağlar. Bu soruyu adım adım çözerek bu önemli kavramı pekiştirelim:

• Adım 1: Moleküler Denklemi Yazın ve Dengeleyin.

  Soruda bize zaten dengelenmiş moleküler denklem verilmiştir:

  $FeCl_3(aq) + 3NaOH(aq) \rightarrow Fe(OH)_3(k) + 3NaCl(aq)$

  Burada $(aq)$ suda çözünmüş (sulu çözelti), $(k)$ ise katı hal anlamına gelir.

• Adım 2: Tam İyon Denklemini Yazın.

  Bu adımda, suda çözünmüş (sulu çözelti, $aq$) haldeki tüm güçlü elektrolitleri (iyonik bileşikler, kuvvetli asitler ve bazlar) iyonlarına ayırırız. Katı $(k)$, sıvı $(s)$ veya gaz $(g)$ haldeki maddeler iyonlarına ayrılmazlar.

  $FeCl_3(aq)$ bir iyonik bileşiktir ve suda çözündüğünde iyonlarına ayrılır: $Fe^{3+}(aq) + 3Cl^{-}(aq)$

  $3NaOH(aq)$ bir iyonik bileşik (kuvvetli baz) ve suda çözündüğünde iyonlarına ayrılır: $3Na^{+}(aq) + 3OH^{-}(aq)$

  $Fe(OH)_3(k)$ katı halde olduğu için iyonlarına ayrılmaz, olduğu gibi kalır: $Fe(OH)_3(k)$

  $3NaCl(aq)$ bir iyonik bileşiktir ve suda çözündüğünde iyonlarına ayrılır: $3Na^{+}(aq) + 3Cl^{-}(aq)$

  Şimdi bu iyonları ve katı maddeyi bir araya getirerek tam iyon denklemini yazalım:

  $Fe^{3+}(aq) + 3Cl^{-}(aq) + 3Na^{+}(aq) + 3OH^{-}(aq) \rightarrow Fe(OH)_3(k) + 3Na^{+}(aq) + 3Cl^{-}(aq)$

• Adım 3: Seyirci İyonları Belirleyin ve Çıkarın.

  Seyirci iyonlar, tepkimenin hem girenler hem de ürünler tarafında aynı şekilde (aynı yük ve aynı fiziksel hal ile) bulunan iyonlardır. Bu iyonlar tepkimeye doğrudan katılmazlar, sadece çözeltide bulunurlar.

  Tam iyon denklemine baktığımızda:

  Girenler tarafında $3Cl^{-}(aq)$ ve ürünler tarafında $3Cl^{-}(aq)$ bulunmaktadır. Bu bir seyirci iyondur.

  Girenler tarafında $3Na^{+}(aq)$ ve ürünler tarafında $3Na^{+}(aq)$ bulunmaktadır. Bu da bir seyirci iyondur.

  Bu seyirci iyonları denklemden çıkaralım.

• Adım 4: Net İyon Denklemini Yazın.

  Seyirci iyonları çıkardıktan sonra geriye kalan iyonlar ve bileşikler, tepkimenin gerçekte gerçekleşen kısmını gösterir. Bu, net iyon denklemidir:

  $Fe^{3+}(aq) + 3OH^{-}(aq) \rightarrow Fe(OH)_3(k)$

  Bu denklem, demir(III) iyonlarının ve hidroksit iyonlarının birleşerek katı demir(III) hidroksit çökeltisini oluşturduğunu açıkça göstermektedir.

Seçeneklere baktığımızda, bulduğumuz net iyon denklemi B seçeneği ile aynıdır.

Cevap B seçeneğidir.