Araştırmacılar bir şehirdeki ailelerin gelir düzeylerini araştırmak istiyor. Şehri coğrafi bölgelere ayırıp, rastgele seçilen bölgelerdeki tüm ailelerle anket yapıyorlar. Bu araştırmada kullanılan örnekleme yöntemi nedir?
A) Tabakalı örnekleme
B) Basit rastgele örnekleme
C) Küme örnekleme
D) Kota örneklemi
Bu soruda, araştırmacıların bir şehirdeki ailelerin gelir düzeylerini belirlemek için kullandığı örnekleme yöntemini anlamamız gerekiyor. Adım adım inceleyelim:
- Araştırmanın Amacı: Şehirdeki ailelerin gelir düzeylerini araştırmak.
- Popülasyonun Bölünmesi: Şehir, coğrafi bölgelere ayrılıyor. Bu coğrafi bölgeler, örnekleme yöntemlerinde "kümeler" olarak adlandırılır. Kümeler genellikle doğal olarak oluşan, heterojen gruplardır.
- Örneklem Seçimi: Bu coğrafi bölgelerden (kümelerden) bazıları rastgele seçiliyor. Yani, tüm bölgelerden değil, sadece rastgele seçilen belirli bölgelerden veri toplanacak.
- Veri Toplama Şekli: Seçilen bu bölgelerdeki (kümelerdeki) tüm ailelerle anket yapılıyor. Bu, küme örneklemenin temel özelliğidir; seçilen kümenin içindeki tüm birimler incelenir.
Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
- A) Tabakalı örnekleme: Bu yöntemde popülasyon, belirli özelliklere göre (örneğin yaş, cinsiyet, gelir grubu) homojen alt gruplara (tabakalara) ayrılır ve her tabakadan rastgele örneklem alınır. Bizim senaryomuzda her bölgeden örneklem alınmıyor, sadece seçilen bölgelerin tamamı inceleniyor.
- B) Basit rastgele örnekleme: Popülasyondaki her bireyin veya birimin seçilme şansı eşittir. Bu yöntemde doğrudan şehirdeki tüm aileler arasından rastgele seçim yapılması gerekirdi, bölgelere ayırma ve bölge seçimi söz konusu olmazdı.
- C) Küme örnekleme: Bu yöntemde popülasyon, doğal olarak oluşan veya yapay olarak oluşturulan kümelere (örneğin coğrafi bölgeler, okullar, mahalleler) ayrılır. Daha sonra bu kümelerden bazıları rastgele seçilir ve seçilen kümelerin içindeki tüm birimler (bu durumda aileler) incelenir. Senaryo, bu tanıma birebir uymaktadır. Şehir coğrafi bölgelere (kümelere) ayrılmış, rastgele bölgeler seçilmiş ve seçilen bölgelerdeki tüm ailelerle anket yapılmıştır.
- D) Kota örneklemi: Bu, olasılığa dayalı olmayan bir örnekleme yöntemidir. Araştırmacı, belirli özelliklere sahip (örneğin belirli sayıda erkek, belirli sayıda kadın) kişileri önceden belirlenmiş kotalara göre seçer. Rastgele seçim içermez ve senaryodaki yöntemle uyuşmaz.
Bu açıklamalara göre, araştırmacıların kullandığı yöntem "Küme örnekleme"dir.
Cevap C seçeneğidir.
