10. sınıf felsefe 2. dönem 2. yazılı meb Testleri örnek sorular ve cevapları

10. Sınıf Felsefe 2. Dönem 2. Yazılı Hazırlık Notları 📝

1. Bilgi Felsefesi (Epistemoloji) 🧠

• Bilginin Kaynağı:
  • Rasyonalizm (Akıl): Bilginin kaynağı akıldır. (Platon, Descartes)
  • Empirizm (Deney): Bilginin kaynağı duyusal deneyimlerdir. (Locke, Hume)
  • Kritisizm (Eleştirel Felsefe): Akıl ve deneyin birleşimidir. (Kant)
  • Pozitivizm (Olgu): Bilgi, olgulara dayanır. (Comte)
• Doğruluk ve Gerçeklik:
  • Doğruluk (Hakikat): Bir yargının, düşüncenin nesnesine uygunluğudur.
  • Gerçeklik (Reallik): Zihinden bağımsız olarak var olan nesnelerin kendisidir.
• Bilginin İmkânı:
  • Septisizm (Şüphecilik): Kesin bilgiye ulaşılamayacağını savunur. (Pyrrhon)
  • Dogmatizm: Kesin ve doğru bilgiye ulaşılabileceğini savunur.

2. Varlık Felsefesi (Ontoloji) 🌌

• Varlığın Mahiyeti:
  • İdealizm (Düşünce): Varlığın temelinde düşünce, idea vardır. (Platon, Hegel)
  • Materyalizm (Madde): Varlığın temelinde madde vardır. (Demokritos, Marx)
  • Düalizm (İkicilik): Varlığın temelinde hem madde hem de ruh/düşünce vardır. (Descartes)
  • Fenomenoloji (Görüngübilim): Varlık, bilincin kavradığı özdür. (Husserl)
• Varlık Var mıdır?:
  • Nihilizm (Hiççilik): Varlığın olmadığını savunur. (Gorgias, Nietzsche)
  • Realizm: Varlığın var olduğunu savunur.

3. Ahlak Felsefesi (Etik) ⚖️

• Ahlaki Eylemin Amacı:
  • Haz (Hedonizm): En yüksek hazza ulaşmak. (Epiküros)
  • Fayda (Utilitarizm): En çok sayıda insana en yüksek faydayı sağlamak. (Bentham, Mill)
  • Ödev (Kant): Ahlaki eylemin amacı, ödeve uygun olmaktır. Koşulsuz buyruklar.
  • Mutluluk (Aristoteles): Erdemli yaşamla ulaşılan mutluluk.
• Evrensel Ahlak Yasası:
  • Var Diyenler: Kant, Spinoza, Sokrates.
  • Yok Diyenler: Sofistler, Nietzsche, Sartre (Varoluşçuluk).
• Temel Kavramlar: İyi, Kötü, Erdem, Vicdan, Sorumluluk, Özgürlük.

4. Siyaset Felsefesi 🏛️

• Devletin Kaynağı:
  • Doğal Gereklilik: İnsan doğasının bir sonucu olarak devletin ortaya çıkışı. (Aristoteles)
  • Toplumsal Sözleşme: Bireylerin anlaşmasıyla devletin kurulması. (Hobbes, Locke, Rousseau)
• İktidar ve Meşruiyet: Yönetme hakkının kaynağı ve adil yönetim ilkeleri.
• Temel Kavramlar: Adalet, Özgürlük, Eşitlik, Hukuk, Hak.

5. Sanat Felsefesi (Estetik) 🎨

• Güzellik Kavramı: Nesnel mi (Platon), öznel mi (Hume)?
• Sanatın İşlevi: Taklit (Mimesis - Platon, Aristoteles), yaratma, haz verme, eğitme.
• Sanatçı, Sanat Eseri, Alımlayıcı (İzleyici) ilişkisi.

Sınavda Başarı İçin İpuçları! ✨

• Konuları tekrar edin ve önemli kavramların tanımlarını öğrenin.
• Her filozofun hangi görüşü savunduğunu ve hangi akıma ait olduğunu eşleştirin.
• MEB kazanımlarına uygun örnek sorular çözerek bilginizi pekiştirin.
• Ders kitabınızdaki özet kısımlara ve etkinliklere göz atın.