AgNO₃(aq) + KCl(aq) → AgCl(s) + KNO₃(aq) tepkimesinde çöken bileşik ve izleyici iyonlar hangi seçenekte doğru verilmiştir?
A) Çöken: AgCl, İzleyici: K⁺ ve NO₃⁻
B) Çöken: KNO₃, İzleyici: Ag⁺ ve Cl⁻
C) Çöken: AgCl, İzleyici: NO₃⁻ ve Cl⁻
D) Çöken: AgNO₃, İzleyici: K⁺ ve Cl⁻
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, bir kimyasal tepkimede hangi bileşiğin çöktüğünü ve hangi iyonların "izleyici" (yani tepkimeye doğrudan katılmayan) olduğunu bulmamız isteniyor. Adım adım ilerleyelim:
-
Tepkimeyi Analiz Edelim:
Verilen tepkime $AgNO_3(aq) + KCl(aq) \rightarrow AgCl(s) + KNO_3(aq)$ şeklindedir.
Burada $(aq)$ suda çözünmüş (sulu çözelti) halini, $(s)$ ise katı halini (çökelek) ifade eder.
-
İyonlarına Ayrışmayı Yazalım (Tam İyonik Denklem):
Sulu çözeltide bulunan iyonik bileşikler, genellikle iyonlarına ayrışır. Katı halde olanlar ise ayrışmaz.
- $AgNO_3(aq)$ iyonlarına ayrışır: $Ag^+(aq) + NO_3^-(aq)$
- $KCl(aq)$ iyonlarına ayrışır: $K^+(aq) + Cl^-(aq)$
- $AgCl(s)$ katı olduğu için iyonlarına ayrışmaz, çökelek olarak kalır.
- $KNO_3(aq)$ iyonlarına ayrışır: $K^+(aq) + NO_3^-(aq)$
Bu durumda, tepkimenin tam iyonik denklemi şu şekilde yazılır:
$Ag^+(aq) + NO_3^-(aq) + K^+(aq) + Cl^-(aq) \rightarrow AgCl(s) + K^+(aq) + NO_3^-(aq)$
-
Çöken Bileşiği Belirleyelim:
Tepkime denkleminde $(s)$ sembolü ile gösterilen bileşik, çözeltiden ayrılarak katı halde çöken bileşiktir.
Denklemde $AgCl(s)$ olarak belirtilmiştir. Bu durumda çöken bileşik $AgCl$'dir.
-
İzleyici İyonları Belirleyelim:
İzleyici iyonlar, tepkimenin hem girenler ($ \rightarrow $ işaretinin solu) hem de ürünler ($ \rightarrow $ işaretinin sağı) tarafında aynı fiziksel halde (yani ikisi de $aq$) ve aynı şekilde bulunan iyonlardır. Bu iyonlar tepkimeye doğrudan katılmaz, sadece çözeltide "izler"ler.
Tam iyonik denkleme baktığımızda:
- Girenlerde $NO_3^-(aq)$ ve ürünlerde de $NO_3^-(aq)$ var. Yani $NO_3^-$ bir izleyici iyondur.
- Girenlerde $K^+(aq)$ ve ürünlerde de $K^+(aq)$ var. Yani $K^+$ bir izleyici iyondur.
- $Ag^+(aq)$ ve $Cl^-(aq)$ ise birleşerek $AgCl(s)$ katısını oluşturduğu için izleyici iyon değildirler, tepkimeye katılmışlardır.
Bu durumda izleyici iyonlar $K^+$ ve $NO_3^-$'dir.
-
Seçenekleri Kontrol Edelim:
Bulduğumuz sonuçlar: Çöken bileşik $AgCl$, İzleyici iyonlar $K^+$ ve $NO_3^-$.
Bu sonuçlar A seçeneği ile birebir örtüşmektedir.
Cevap A seçeneğidir.
