Bir tümsek aynada cismin aynaya olan uzaklığı arttıkça, görüntünün boyu ve aynaya olan uzaklığı nasıl değişir?
A) Görüntü boyu artar, aynaya uzaklığı artar
B) Görüntü boyu artar, aynaya uzaklığı azalır
C) Görüntü boyu azalır, aynaya uzaklığı artar
D) Görüntü boyu azalır, aynaya uzaklığı azalır
Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruyu çözmek için tümsek aynaların temel özelliklerini ve görüntü oluşumunu adım adım inceleyelim:
- Tümsek Aynaların Özellikleri: Tümsek aynalar, ışığı dağıtan aynalardır. Bu nedenle, tümsek aynalarda oluşan görüntüler her zaman sanal (gerçek olmayan), düz (ters dönmemiş) ve cisimden küçük (küçülmüş) olur. Bu özelliklerinden dolayı, tümsek aynalar geniş bir görüş alanı sağlamak amacıyla araçların yan aynalarında veya güvenlik aynalarında kullanılır.
- Cismin Aynaya Olan Uzaklığı ve Görüntü:
- Bir cisim tümsek aynadan çok uzaktayken (teorik olarak sonsuzda), görüntüsü aynanın odak noktasında (F) oluşur ve neredeyse bir nokta kadar küçüktür. Bu görüntü sanal ve düzdür.
- Cisim aynaya doğru yaklaştıkça, görüntüsü de odak noktası (F) ile ayna arasına doğru hareket eder. Bu sırada görüntünün boyu büyür, ancak yine de her zaman cisimden küçük kalır.
- Soruya Dönelim: Cisim Aynadan Uzaklaştıkça Ne Olur?
- Soru, cismin aynaya olan uzaklığı arttıkça (yani cisim aynadan uzaklaştıkça) ne olduğunu soruyor. Yukarıdaki gözlemlerimizin tersini düşünmeliyiz:
- Cisim aynadan uzaklaştıkça, görüntüsü odak noktasına (F) doğru hareket eder. Odak noktası aynanın arkasında belirli bir mesafede olduğu için, bu durum görüntünün aynaya olan uzaklığının azalması anlamına gelir. (Görüntü, aynadan uzaklaştıkça F'ye yaklaşır, F de aynaya belirli bir mesafede olduğu için, görüntü aynaya yaklaşır.)
- Aynı zamanda, cisim aynadan uzaklaştıkça, görüntünün boyu da küçülür. Cisim sonsuzda iken görüntü nokta kadar küçüktü; aynaya yaklaştıkça büyüyordu. Dolayısıyla, aynadan uzaklaştıkça tekrar küçülecektir.
- Sonuç: Bir tümsek aynada cismin aynaya olan uzaklığı arttıkça (cisim aynadan uzaklaştıkça), görüntünün boyu azalır ve görüntünün aynaya olan uzaklığı da azalır.
Bu durumda, doğru seçenek D şıkkıdır.
Cevap D seçeneğidir.
