7. Aşağıdaki cümlelerin hangisi kurallı (düz) cümledir?
A) Yarın sabah erkenden yola çıkacağız tatile.
B) Çok güzel bir roman okudum geçen hafta.
C) Öğrenciler sınav sonuçlarını heyecanla bekliyor.
D) Gelmişti bize dün akşam misafirliğe.
Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden kurallı (düz) cümleyi bulmamız isteniyor. Öncelikle kurallı cümlenin ne olduğunu hatırlayalım:
- Kurallı (Düz) Cümle: Türkçede bir cümlenin kurallı sayılabilmesi için yüklemin (yani işi, oluşu, durumu bildiren sözcüğün) cümlenin sonunda yer alması gerekir.
- Devrik Cümle: Eğer yüklem cümlenin başında veya ortasında yer alıyorsa, o cümleye devrik cümle denir.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim ve yüklemlerin yerini belirleyelim:
- A) Yarın sabah erkenden yola çıkacağız tatile.
- Bu cümlede yüklem "çıkacağız" sözcüğüdür. Ancak yüklemden sonra "tatile" sözcüğü gelmiştir. Bu nedenle yüklem sonda değildir.
- Bu cümle devrik bir cümledir.
- B) Çok güzel bir roman okudum geçen hafta.
- Bu cümlede yüklem "okudum" sözcüğüdür. Yüklemden sonra "geçen hafta" sözcükleri gelmiştir. Bu nedenle yüklem sonda değildir.
- Bu cümle de devrik bir cümledir.
- C) Öğrenciler sınav sonuçlarını heyecanla bekliyor.
- Bu cümlede yüklem "bekliyor" sözcüğüdür. "Bekliyor" sözcüğü cümlenin en sonunda yer almaktadır.
- Bu cümle kurallı (düz) bir cümledir.
- D) Gelmişti bize dün akşam misafirliğe.
- Bu cümlede yüklem "Gelmişti" sözcüğüdür. Yüklem cümlenin en başında yer almaktadır.
- Bu cümle de devrik bir cümledir.
Gördüğümüz gibi, sadece C seçeneğindeki cümlenin yüklemi sonda yer almaktadır. Bu da onu kurallı bir cümle yapar.
Cevap C seçeneğidir.
