Tarih araştırma yöntemleri Test 2

Bir tarih araştırmacısı, 19. yüzyıl İstanbul'unda gündelik hayatı araştırırken dönemin gazeteleri, günlükleri ve seyahatnamelerini kullanmaktadır.
Bu araştırmacının çalışması tarihin hangi alt dalına girer?

A) Siyasi tarih
B) Askeri tarih
C) Sosyal tarih
D) Ekonomik tarih

Sevgili öğrenciler, bu soruyu çözerken tarih araştırmalarının farklı alanlarını ve bir araştırmacının kullandığı kaynakların bize ne anlattığını düşünmeliyiz. Adım adım ilerleyelim:

• Soruyu Anlayalım: Bir tarih araştırmacısı, 19. yüzyıl İstanbul'unda "gündelik hayatı" inceliyor. Kullandığı kaynaklar ise "gazeteler, günlükler ve seyahatnameler". Anahtar kelimelerimiz "gündelik hayat" ve bu hayatı yansıtan kaynaklar.
• "Gündelik Hayat" Ne Demektir? Gündelik hayat, sıradan insanların yaşam biçimlerini, alışkanlıklarını, geleneklerini, sosyal ilişkilerini, aile yapılarını, eğlencelerini, yeme-içme kültürlerini ve genel olarak toplumun yaşayışını ifade eder. Bu, genellikle büyük siyasi olaylardan veya savaşlardan ziyade, halkın içindeki yaşamı merkeze alır.
• Kaynakların Rolü:
  • Gazeteler: Dönemin toplumsal olaylarına, ilanlarına, kültürel etkinliklerine ve halkın ilgisini çeken konulara dair bilgiler sunar.
  • Günlükler: Bireylerin kişisel deneyimlerini, düşüncelerini, hislerini ve günlük rutinlerini yansıtır. Bu, doğrudan gündelik hayata açılan bir penceredir.
  • Seyahatnameler: Yabancı gözlemcilerin veya gezginlerin bir şehre veya topluma dair izlenimlerini, gözlemlerini, karşılaştırmalarını ve o yerin sosyal yapısı, kültürü, insanları hakkındaki yorumlarını içerir.
  Bu kaynaklar, doğrudan siyasi kararlar, askeri stratejiler veya derinlemesine ekonomik veriler yerine, toplumun ve bireylerin yaşam pratiklerine odaklanır.
• Seçenekleri Değerlendirelim:
  • A) Siyasi tarih: Devletler arası ilişkiler, yönetim biçimleri, siyasi liderler, savaşlar ve antlaşmalar gibi konuları inceler. Gündelik hayat, siyasi tarihin doğrudan konusu değildir.
  • B) Askeri tarih: Savaşlar, ordular, askeri stratejiler, silahlar ve komutanlar gibi konuları ele alır. Bu araştırmanın konusuyla doğrudan bir ilgisi yoktur.
  • C) Sosyal tarih: Toplumların yapısını, sosyal sınıfları, aile yaşamını, gelenekleri, görenekleri, kültürel değişimleri, gündelik yaşamı ve sıradan insanların deneyimlerini inceler. Tam da araştırmacının odaklandığı "gündelik hayat" kavramıyla örtüşür.
  • D) Ekonomik tarih: Üretim, tüketim, ticaret, para, iş gücü, ekonomik sistemler ve bunların toplum üzerindeki etkilerini araştırır. Gündelik hayatın ekonomik boyutları olsa da, araştırmanın ana odağı ve kullanılan kaynaklar daha çok sosyal yönlere işaret etmektedir.
• Sonuç: Araştırmacının 19. yüzyıl İstanbul'unda "gündelik hayatı" incelemesi ve bu amaçla gazeteler, günlükler ve seyahatnameler gibi kaynakları kullanması, tarihin "sosyal tarih" alt dalına girdiğini açıkça göstermektedir. Sosyal tarih, toplumun ve bireylerin yaşam deneyimlerini anlamaya odaklanır.

Cevap C seçeneğidir.