Bir öğrenci \( 0,\overline{9} \) sayısının 1'e eşit olduğunu ispatlamak istiyor. \( x = 0,\overline{9} \) diyerek 10x = 9,\(\overline{9}\) elde ediyor. Taraf tarafa çıkardığında hangi sonuca ulaşır?
A) \( 9x = 9 \)Bu problemde, devirli ondalık sayıları rasyonel sayıya çevirme yöntemini kullanarak $0,\overline{9}$ sayısının neden 1'e eşit olduğunu adım adım göreceğiz. Hazırsanız başlayalım!
Öncelikle, ispatlamak istediğimiz $0,\overline{9}$ sayısını bir $x$ değişkenine eşitleyelim:
$x = 0,\overline{9}$
Bu ifadeyi daha açık yazarsak: $x = 0.9999...$ (Denklem 1)
Devreden basamak sayısı 1 olduğu için (sadece 9 devrediyor), denklemin her iki tarafını 10 ile çarparız. Eğer iki basamak devretseydi 100 ile, üç basamak devretseydi 1000 ile çarpardık.
$10 \times x = 10 \times 0,\overline{9}$
$10x = 9,\overline{9}$
Bu ifadeyi daha açık yazarsak: $10x = 9.9999...$ (Denklem 2)
Şimdi, Denklem 2'den Denklem 1'i çıkararak devreden kısımları yok edelim. Bu işlem, devirli kısımların birbirini götürmesini sağlayacaktır:
$(10x) - (x) = (9,\overline{9}) - (0,\overline{9})$
Denklemin sol tarafını çıkarırsak: $10x - x = 9x$ elde ederiz.
Denklemin sağ tarafını çıkarırsak: $9,\overline{9} - 0,\overline{9}$ işlemini yaparız.
Bu çıkarma işlemini alt alta yazarak daha net görebiliriz:
$\quad 9.9999...$
$- 0.9999...$
-------------
$\quad 9.0000...$
Yani, $9,\overline{9} - 0,\overline{9} = 9$ olur.
Sol ve sağ taraftaki sonuçları birleştirirsek, aşağıdaki denklemi elde ederiz:
$9x = 9$
Elde ettiğimiz $9x = 9$ sonucu, seçeneklerdeki A şıkkı ile aynıdır.
Cevap A seçeneğidir.