Bir biyoteknoloji firması, glikoz fermantasyonu sırasında ortam pH'ının düştüğünü gözlemliyor. Bu pH değişiminin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Etanol birikimi
B) Laktik asit üretimi
C) Karbondioksit çözünmesi
D) Asetik asit oluşumu
Merhaba arkadaşlar, bu soruyu adım adım inceleyerek glikoz fermantasyonu sırasında pH düşüşünün nedenini anlamaya çalışalım.
Öncelikle fermantasyon nedir, hatırlayalım: Fermantasyon, bir mikroorganizmanın (örneğin bakteri veya maya) oksijensiz ortamda şekeri (glikozu) parçalayarak enerji elde etme sürecidir. Bu süreçte çeşitli yan ürünler oluşabilir.
Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Etanol birikimi: Etanol (etil alkol), nötr bir moleküldür. Etanol birikimi, ortamın pH'ını doğrudan düşürmez. Bu nedenle bu seçenek doğru cevap olamaz.
- B) Laktik asit üretimi: Laktik asit, adından da anlaşılacağı gibi bir asittir. Fermantasyon sırasında laktik asit üretimi, ortamdaki hidrojen iyonu ($H^+$) konsantrasyonunu artırır. $H^+$ iyonlarının artması demek, pH'ın düşmesi demektir. Bu nedenle bu seçenek olası bir cevaptır.
- C) Karbondioksit çözünmesi: Karbondioksit ($CO_2$) suda çözündüğünde karbonik asit ($H_2CO_3$) oluşturur. Bu asit zayıf bir asittir ve pH'ı bir miktar düşürebilir. Ancak, glikoz fermantasyonunda üretilen diğer asitlere kıyasla etkisi daha azdır. Bu nedenle bu seçenek daha az olasıdır.
- D) Asetik asit oluşumu: Asetik asit (sirke asidi) de bir asittir ve pH'ı düşürebilir. Ancak, glikoz fermantasyonunda laktik asit fermantasyonuna kıyasla daha az görülür. Bazı mikroorganizmalar asetik asit üretebilir, ancak soruda genel bir glikoz fermantasyonundan bahsedildiği için bu seçenek de daha az olasıdır.
Sonuç: Glikoz fermantasyonu sırasında ortam pH'ının düşmesinin temel nedeni, laktik asit gibi asidik ürünlerin üretilmesidir. Laktik asit, ortamdaki $H^+$ iyonu konsantrasyonunu artırarak pH'ı düşürür.
Cevap B seçeneğidir.
